24Οκτ
2017

«Το νου σου… Ό,τι πεις γράφει»

Πόσες φορές δεν βγήκες εκτός εαυτού στρεσαρισμένη μαμά και πόσες φορές δεν αναρωτήθηκες αν κάτι «πάει λάθος» αγχωμένε μπαμπά;

Σε μια εποχή που όλοι κυνηγάμε να προβάλλουμε μια ιντερνετικά κατασκευασμένη και αποδεκτή εικόνα σε οικογένεια, φίλους (πραγματικούς και διαδικτυακούς) και κοινωνικό περίγυρο, γιατί φτάσαμε να αντιμετωπίζουμε τα παιδιά μας ως τους αποδιοπομπαίους τράγους, κατηγορώντας τα για όσα εμείς δεν καταφέραμε, για τα τις δικές μας «ανεπάρκειες» και τα λάθη μας;

Συχνά στο επάγγελμα μας ερχόμαστε σε επαφή με γονείς που παλεύουν να αγγίξουν το σημερινό πρότυπο της «ιδανικής» οικογένειας και όταν η -μη τέλεια- πραγματικότητα πέφτει σαν καταπέλτης στα κεφάλια τους και τα επίπεδα άγχους τους μεγιστοποιούνται, καταφεύγουν σε χαρακτηρισμούς σε βάρος των παιδιών τους, σα να πρόκειται για ρομποτικές συσκευές: «έξυπνο», «δεν επεξεργάζεται», «αυτόνομο», «δεν αποδίδει», «γρήγορο», «αργό» κλπ.

Και ίσως τελικά να είναι έτσι. Θα έλεγε κανείς πως, ενίοτε, ζούμε ανέπαφα και σε τόσο γρήγορους ρυθμούς, που ξεχνάμε ότι πρόκειται για μικρά άτομα στα μάτια των οποίων είμαστε οι «σημαντικοί άλλοι». Εκείνοι που θα τους διδάξουμε την αγάπη και την πίστη στον εαυτό, που θα τους κάνουμε ανεξάρτητους και κοινωνικά όντα. Είμαστε αυτοί στα μάτια των οποίων θα διακρίνουν την αποδοχή, την αναγνώριση της προσπάθειας και το «Μη σταματάς, προχώρα».

Γονείς, όλοι μας απέχουμε από το τέλειο και θα απέχουμε πάντα. Επίσης, ο θυμός είναι μια συνηθισμένη πρώτη αντίδραση και ορισμένες φορές απόλυτα δικαιολογημένη. Είπαμε. Δεν είμαστε μηχανές.

Όμως, ας γίνει αντιληπτό το μέγεθος της επιρροής που ασκούμε στα παιδιά μας. Όλα τους έχουν το δικαίωμα στη λάθος συμπεριφορά, στη χαμηλή σχολική επίδοση, σε έναν, δυο ή τρεις χαμένους αγώνες μπάσκετ. Και όταν συμβεί μια αποτυχία ή ακόμα και μια σειρά αποτυχιών, σταθείτε δίπλα του και όχι απέναντι του. Επιβραβεύστε τη σκληρή προσπάθεια, ακόμα κι αν ήταν ατελέσφορη ή απλώς πείτε «Την επόμενη φορά, θα προσπαθήσεις περισσότερο και θα σε βοηθήσουμε κι εμείς να τα καταφέρεις».

Στην κοινωνική ψυχολογία, υπάρχει μια θεωρία που λέγεται «αυτοεκπληρούμενη προφητεία». Συνοπτικά, αναλύει τη μεγάλη σημασία της πίστης στην θετική ή αρνητική έκβαση μιας κατάστασης. Εν προκειμένω, είναι πολλά τα κοινωνικά πειράματα, που αποδεικνύουν την αξία της θετικής ενίσχυσης των μαθητών από έναν άλλο «σημαντικό άλλο» της ζωής τους, τον εκπαιδευτικό, εξηγώντας ότι όταν φερόμαστε στα παιδιά σα να είναι ήδη νικητές, τότε μπορούμε να ελπίζουμε σε βέβαιη επιτυχία.

Μην κάνετε τα παιδιά σας να νιώσουν πως η αποτυχία τους τα χαρακτηρίζει. Οι άνθρωποι δεν είμαστε αριθμοί ή επιδόσεις στα διαγωνίσματα ή τα σπορ. Κανείς δε ποτέ δε θα θυμάται το βαθμό σε εκείνο το τεστ αρχαίων της β´ γυμνασίου ή σε ένα διαγώνισμα μαθηματικών στο λύκειο, αλλά πάντα ανακαλούμε με αγάπη τις φορές που είχαμε κάποιον δίπλα μας να μας «σηκώσει» και ανατρέχουμε σε αυτές τις φορές ως το «κουτάκι πρώτων βοηθειών», όταν μετέπειτα στη ζωή τα πράγματα δυσκολεύουν.

 

Γίνετε, λοιπόν, το υποστηρικτικό δίκτυο του παιδιού σας και χτίστε το σε γερά θεμέλια, ώστε να ανατρέχει πάντα σε αυτό με χαρά και να νιώθει ασφάλεια εντός του. Και το νου σας… Ό,τι πείτε, «γράφει».

Παπανικολάου Αθανασία Τάνια
ΜΑ Ψυχοπαιδαγωγός